Quy hoạch chung Cần Thơ đến 2050: hai cực tăng trưởng, sáu phân vùng, dân số 6,1 triệu người

Quy hoạch Cần Thơ bước vào chặng nước rút: thành phố đặt mục tiêu công bố đồ án quy hoạch chung đến năm 2050, tầm nhìn 2075 vào đầu tháng 11/2026. Bản dự thảo phác ra một đô thị kéo dài từ trung tâm Cần Thơ cũ ra tận Khu kinh tế biển Trần Đề, chia thành sáu phân vùng và hướng tới quy mô dân số khoảng 6,1 triệu người.

Với người đang cân nhắc mua nhà hay giữ đất ở miền Tây, đây là tài liệu đáng đọc kỹ: nó cho biết trục nào sẽ được đổ hạ tầng trước, vùng nào chuyển từ nông nghiệp sang đô thị, và trung tâm hành chính mới có thể đặt ở đâu.

Vì sao Cần Thơ chuyển hướng ra biển?

Điểm khác biệt lớn nhất của dự thảo là mô hình hai cực. Cực thứ nhất giữ vai trò truyền thống ở khu trung tâm Cần Thơ cũ; cực thứ hai đặt tại Khu kinh tế biển Trần Đề, quy mô nghiên cứu khoảng 40.000ha, định hướng thành khu kinh tế tổng hợp gắn với cảng cửa ngõ vùng, công nghiệp, logistics và năng lượng.

Hai cực này được nối bằng hai hành lang Đông – Tây dọc sông Hậu và trục cao tốc Châu Đốc – Trần Đề, cùng ba hành lang Bắc – Nam bám theo cao tốc Cà Mau – TP.HCM, tuyến N2 và dải ven biển. Cách bố trí đó cho thấy tham vọng đưa Cần Thơ từ trung tâm dịch vụ của Đồng bằng sông Cửu Long thành một cực kinh tế biển thực thụ.

Sáu phân vùng chia không gian thành phố ra sao?

Trên diện tích tự nhiên khoảng 636.098ha, dự thảo tổ chức thành phố thành sáu phân vùng phát triển. Danh mục được đưa ra lấy ý kiến gồm: không gian phát triển trên biển, vùng Đông Nam, Tây Nam, phía Tây, Tây Bắc và khu vực trung tâm. Mỗi vùng gắn với một nhóm chức năng riêng.

• Đô thị và dịch vụ tập trung ở lõi trung tâm;
• Công nghiệp, logistics và năng lượng ưu tiên vùng ven biển;
• Nông nghiệp công nghệ cao, du lịch và bảo vệ hệ sinh thái trải ở các vùng còn lại.

Đến năm 2050, đất xây dựng dự kiến khoảng 110.818ha, tương đương 17,4% diện tích tự nhiên. Về dân số, đồ án đưa ra hai con số dễ bị đọc lẫn. Mức 6,1 triệu là quy mô dự báo cho toàn đồ án; còn dân số thường trú thực tế chỉ được dự báo quanh ngưỡng 4,1 triệu người.

Hạ tầng nào được ưu tiên đầu tư?

Dự thảo hướng tới phát triển đồng bộ đường bộ, đường sắt, đường thủy, hàng không và cảng biển. Trong các phương án từng đưa ra lấy ý kiến, đơn vị tư vấn đề xuất kéo dài đường sắt TP.HCM – Cần Thơ qua Sóc Trăng đến Trần Đề rồi về phía Cà Mau, kèm một tuyến đường sắt chuyên dụng nối Trần Đề dài 73km. Sân bay quốc tế Cần Thơ được tính mở rộng lên công suất khoảng 12 triệu hành khách mỗi năm vào năm 2050.

Đây đều là các đề xuất còn nằm trong hồ sơ đang hoàn thiện, nhưng chúng chỉ ra hướng dòng vốn hạ tầng sẽ chảy tới: trục sông Hậu và hành lang ra biển Trần Đề. Nhà đầu tư quan tâm quỹ đất và dự án khu vực này nên theo sát tiến độ từng tuyến thay vì chỉ nhìn bản đồ tổng thể.

Trung tâm hành chính mới đặt ở đâu?

Vị trí trung tâm hành chính là nội dung được quan tâm nhất trong quá trình lấy ý kiến. Đơn vị tư vấn nghiên cứu hai vị trí; một phương án đặt tại dải đất dự kiến quy hoạch Khu Văn hóa Tây Đô — bám sông Cần Thơ, tiếp giáp đường Quang Trung và quốc lộ 91B.

Ở phương án này, khu trung tâm hành chính rộng khoảng 50ha, nằm trong tổ hợp đa chức năng và kết nối ga đường sắt đô thị trong bán kính 300–500m. Kề bên còn có đề xuất khu đô thị đại học 400–500ha cùng các khu đô thị sinh thái, du lịch miệt vườn.

Mốc thời gian cần theo dõi

Lịch trình dự kiến gồm ba chặng: nửa đầu tháng 10 xong thẩm định ở Bộ Xây dựng, cuối tháng đó trình Chính phủ ký ban hành, rồi công bố ngay đầu tháng 11/2026. Các ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố tiếp tục gửi góp ý đến hết ngày 29/9. Đây là mốc phấn đấu, phụ thuộc quá trình thẩm định và phê duyệt.

Góc nhìn OpenHouse

Quy mô, ranh giới và vị trí công trình trong dự thảo đều có thể thay đổi trước khi được duyệt, nên người mua nhà không nên đặt cược vào một phương án cụ thể khi bản đồ chưa chốt. Điều đáng bám là hướng lớn: Cần Thơ dồn nguồn lực về trục sông Hậu và cực biển Trần Đề. Ai mua để ở nên ưu tiên nơi hạ tầng đã hiện hữu; ai đầu tư dài hạn thì chờ hồ sơ công bố chính thức rồi mới soi từng phân vùng, thay vì mua theo tin đồn quanh vị trí trung tâm hành chính.